Prawdopodobne jest, iż złożenia systemu aukcyjnego wyrażone w projekcie rozporządzenia przyjętego przez Komisję Europejską nie ulegną już zmianie.

 


Wynika to z faktu, iż projekt rozporządzenia o aukcjach (Commission Regulation on the timing, administration and other aspects of auctioning of greenhouse gas emission allowances pursuant to Directive 2003/87/EC of the European Parliament and the Council establishing a scheme for greenhouse gas emission allowances trading within the Community) został przyjęty przez Komisję Europejską i pozytywnie zaopiniowany przez Komitet ds. Zmian Klimatu a stosownie do Decyzji Rady (1999/468/WE) z dnia 28 czerwca 1999 r. ustanawiającej warunki wykonywania uprawnień wykonawczych przyznanych Komisji (Dziennik Urzędowy L 184 , 17/07/1999 P. 0023 – 0026) Parlament Europejski lub  Rada mogą sprzeciwić się przyjęciu danego projektu przez Komisję jedynie gdy projekt przedłożony przez Komisję wykracza poza uprawnienia wykonawcze przewidziane w akcie podstawowym lub projekt nie odpowiada celowi lub treści aktu podstawowego, lub narusza zasadę pomocniczości lub zasadę proporcjonalności.

Przyznajmy, że są to przesłanki nader wyjątkowe i prawdopodobieństwo ich podniesienia na tym etapie wydaje się znikome.

 

Tak więc wydaje się, iż możemy przyjąć aktualnie opublikowany tekst rozporządzenia Komisji za ustalony. Przyjrzyjmy się kilku podstawowym cechom przyszłego systemu.

 

Przede wszystkim można spodziewać się, iż oprócz jednej wspólnej platformy aukcyjnej powstanie kilka platform krajowych. Kwestia ta stanowiła kluczowy punkt sporny opóźniający przyjęcie rozporządzenia, głównie ze względu na okoliczność, iż Wielka Brytania i Niemcy chciały zachować swoje, już rozwinięte systemy aukcyjne. Postawiły na swoim i ostatecznie dopuszczono możliwość (co prawda przejściowego) funkcjonowania platform krajowych.

 

Tak więc, biorąc pod uwagę, iż inne państwa członkowskie UE nie rozwinęły swoich systemów a czasu jest już bardzo mało, prawdopodobne jest, iż powstaną trzy platformy aukcyjne uprawnień do emisji CO2 trzeciego okresu rozliczeniowego: jedna wspólna, druga brytyjska i trzecia niemiecka. Powstanie platformy krajowej oznaczałoby, iż Niemcy i Wielka Brytania sprzedawałyby należące do nich uprawnienia na swoich platformach i nie uczestniczyłyby w platformie wspólnej. Może to być pewnym udogodnieniem dla przedsiębiorstw z tych krajów, chociażby ze względu na kwestie językowe – na platformie wspólnej językiem „domyślnym” będzie j. angielski (inne języki są możliwe, o ile państwo członkowskie będzie ponosić koszty tłumaczeń). Można spodziewać się, iż ww. platformy krajowe będą bardziej przystępne dla swoich krajowych uczestników biorąc pod uwagę kwestie prawne, stosowanych w danym kraju zwyczajowych procedur, wzorców i standardów. Szkoda, że Polska (która popierała na szczeblu UE stanowisko Niemiec i Wielkiej Brytanii w sprawie platform narodowych) odpowiednio wcześnie nie zdecydowała się na rozwój własnego systemu aukcyjnego dysponując przecież jednym z największych w UE wolumenów uprawnień do emisji CO2. Teraz już na to jest za późno, bo terminy uruchomienia platformy będą bardzo napięte. Tak więc można założyć z dużą dozą prawdopodobieństwa , iż Polska będzie uczestniczyć we wspólnej z innymi państwami członkowskim platformie aukcyjnej. Skoro tak, to już teraz warto przystąpić do studiowania rozporządzenia o aukcjach – nie będzie ono wymagać implementacji w prawie krajowym i będzie bezpośrednio stosowane.

 

Dodajmy jeszcze, że platformy, oprócz ww. zróżnicowania pod względem „państwowym”, będą podlegać wyodrębnieniu ze względu na sferę produktową. Przewiduje się możliwość powstania odrębnych platform dla następujących produktów aukcyjnych:

1) two-day spot i five-day futures,

2) futures,
3) forwards (rozumieniu projektu rozporządzenia kontrakty futures odróżnia od forward to, iż w pierwszych zabezpieczenie „variation margin” jest pieniężne a w drugich niepieniężne a decyzje co do wyboru między tymi formami zabezpieczeń mają podjąć poszczególne państwa członkowskie w zależności od krajowych potrzeb budżetowych).

 

Produkty wymienione w punktach 2 i 3 będą produktami przejściowymi (do czasu uruchomienia właściwej infrastruktury aukcyjnej), stosowanymi w latach 2011 i 2012, dla których końcową maksymalną datą rozliczenia będzie 31 grudnia 2013 r.

 

Spróbujmy zatem zaprognozować ilość platform: 1 wspólna, 1 brytyjska, 1 niemiecka.

 

Należy zastrzec, iż o ile w odniesieniu do platformy powoływanej wspólnie na szczeblu UE rozporządzenie wyraźnie przewiduje, iż powstanie jedna platforma dla produktów two-day spot i five-day futures oraz odrębne jedna lub dwie platformy dla produktów futures i forwards, to w odniesieniu do platform „narodowych” przewidziana jest możliwość łączenia produktów na jednej platformie.

 

Po co to wszystko liczę – mając na uwadze te wszystkie procedury KYC (know your customer) oraz due dilligence checks mam nadzieję, iż - już zupełnie praktycznie - platformy te porozumieją się co do wzajemnego dopuszczania do obrotu klientów sprawdzonych i dopuszczonych już przez inna platformę. Inaczej zainteresowanych udziałem w obrocie pierwotnym uprawnieniami do emisji CO2 operatorów instalacji czeka wielokrotna procedura sprawdzająca...