Spis treści


Czy ustawa o giełdach towarowych dyskryminuje TGE

 

Wskazana wyżej ustawa z dnia 4 września 2008 r. wprowadziła także, jak wiadomo, rozłączne katalogi towarów giełdowych oraz instrumentów finansowych – zakwalifikowanie do jednego z tych katalogów powoduje niemożność jednoczesnego zakwalifikowania do drugiego. Tak więc zakres regulacji ustawy o giełdach towarowych został w wyniku tej nowelizacji co do zasady ograniczony do rynku kasowego czyli spot. Tym samym zakres dalszych rozważań obejmuje w odniesieniu do uprawnień do emisji CO2 tylko rynek objęty aktualnym brzmieniem ustawy o giełdach towarowych (czyli rynek rzeczywisty - spot). Zawężenie to jest konieczne, bowiem zagadnienie pośrednictwa na rynku uprawnień do emisji CO2, gdzie dany kontrakt  spełnia kryteria uznania za instrument finansowy, wkracza w obszar działalności i reżim regulacyjny tzw. firm inwestycyjnych w rozumieniu dyrektywy Mifid i jest to analizowane w odrębnych publikacjach Portalu Ochrona Klimatu.

 

Tak więc w chwili obecnej pozostawiamy rynek instrumentów finansowych, dla których uprawnienia do emisji CO2 są instrumentem bazowym i zajmiemy się wyłącznie problemem, czy pośrednictwo przez brokerów w handlu spot na polskiej Towarowej Giełdzie Energii wymaga uzyskania zezwolenia na prowadzenie działalności maklerskiej.


Zważywszy na znikome obroty na rynku EUA na TGE, rozważania te mają na chwilę obecną charakter hipotetyczny. Celowe wydaje się jednak rozważenie możliwości usunięcia wszelkich barier prawnych, które - przynajmniej teoretycznie - mogą przyczyniać się do aktualnego braku rozwoju rynku handlu emisjami na Towarowej Giełdzie Energii w Warszawie. Jest to szczególnie istotne mając na uwadze niektóre rynki konkurencyjne, na których – jak się wydaje – wskazane ograniczenia przewidziane przez ustawę o giełdach towarowych nie obowiązują. Tym samym broker mógłby – nie posiadając zezwolenia KNF na prowadzenie działalności maklerskiej - pośredniczyć w obrocie spot uprawnieniami do emisji CO2 na niektórych giełdach i platformach zagranicznych, natomiast na TGE już nie. Brak konkurencyjności oferty TGE w tym zakresie jest zatem widoczny gołym okiem.


Przechodząc do szczegółów dotyczących poszczególnych czynności, wymienionych przez art. 38 ust. 2 pkt 2 i 4 ustawy o giełdach towarowych, wymagających - jako działalność maklerska - zezwolenia KNF, warto zwrócić uwagę, iż art. 38c tej ustawy definiuje doradztwo w zakresie obrotu giełdowego jako „odpłatne udzielanie pisemnej lub ustnej rekomendacji nabycia lub zbycia oznaczonych towarów giełdowych albo powstrzymania się od zawarcia transakcji dotyczącej tych towarów”. Z uwagi na ochronę interesów zleceniodawców objęcie takiego zakresu wymogiem uzyskania zezwolenia maklerskiego można uznać za w mniejszym lub większym stopniu uzasadniony.

Bardziej istotne będzie jednak drugie z ww. ograniczeń.