Spółka sprzedaje EUA w grudniu 2008, równocześnie zakupuje CER, rozliczenie bezgotówkowe (kompensata), spread ponad 3 EUR. Zakupione CER zostają wykorzystane częściowo do rozliczenia emisji za 2008 r. (w kwietniu 2009) oraz częściowo za 2009 (w kwietniu 2010).

 

Dokumentując transakcję spółka wystawiła w grudniu 2008 roku fakturę na sprzedaż EUA na rzecz podmiotu z spoza UE i zaewidencjonowała przychód z tego tytułu. Jednocześnie ujęła w księgach rachunkowych w pozycji Środki Trwałe na podstawie umowy i dowodów wewnętrznych, koszty zakupu CER, które faktycznie wpłynęły na rachunek Spółki.

 

Kiedy powinien być zaliczony w koszty podatkowe zakup jednostek CER?

 

Spółka uważała, że:

1) w momencie uzyskania przychodu z ich odpłatnego zbycia lub

2) w roku podatkowym, za który wykorzystano CER do rozliczenia własnej emisji

 

- czyli w powyższym przykładzie częściowo w 2008 i częściowo w 2009.

 

Wszystko wskazuje jednak na to, iż całość CER powinna zostać zaliczona w koszty podatkowe w roku 2008.

 

Dla ustalenia momentu zaliczenia wydatków w ciężar kosztów uzyskania przychodów, podatnik powinien rozpoznać rodzaj powiązania kosztów z przychodami.

 

Tak jak sygnalizowałem, organa podatkowe wydają się być dotychczas konsekwentne w traktowaniu zakupu EUA, CER i ERU jako kosztu pośredniego.

 

Spółka wnosząca o wydanie interpretacji miała inne zdanie i w transakcji, której sedno ująłem na wstępie, uważała, że koszty nabycia jednostek poświadczonej redukcji CER należy traktować, jako koszty bezpośrednio związane z przychodami.

 

Jednak Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej sygnatura IPPB5/423-836/09-2/AM z dnia 17 lutego 2010 r. uznał stanowisko spółki za nieprawidłowe.

 

Również i w tej interpretacji organ podatkowy uznał, iż moment poniesienia kosztu w związku z nabyciem jednostek poświadczonej redukcji emisji CER spółka powinna ustalić na podstawie art. 15 ust. 4e ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, uzasadniając to, iż związane z transakcją wydatki „służą zabezpieczeniu źródła przychodów Spółki, pozostają w związku z prowadzoną działalnością i jako takie mają charakter ogólnego kosztu działalności”.

 

A skoro koszty nabycia jednostek poświadczonej redukcji emisji będą stanowiły koszty inne niż bezpośrednio związane z przychodami, to moment poniesienia tych kosztów należy ustalić na podstawie art. 15 ust. 4d ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych - czyli potrącalność w dacie poniesienia (z uwzględnieniem art. 15 ust. 4e ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych).




Takie stanowisko potwierdził także niedawno, już w bardziej ogólnej interpretacji z dnia 18 lutego 2010 r., Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach (sygnatura IBPBI/2/423-1426/09/MO).


Wnioskujący o interpretację argumentował w tej sprawie, iż uprawnienia do emisji mogą uczestniczyć w różnego rodzaju zdarzeniach gospodarczych w zależności od przyjętej w spółce strategii. Spółka wymieniła tu przykładowo:

 

„1. podmioty prowadzące instalacje mogą „trzymać" darmowe uprawnienia na swoich rachunkach do momentu umorzenia. Niemniej, ze względu na ich wartość rynkową, sprzedaż całej ilości posiadanych uprawnień może przynieść jednostce znaczny zastrzyk gotówki, który będzie w zasadzie darmowym kredytem na sfinansowanie innych potrzeb związanych z działalnością gospodarczą. Przed datą umorzenia uprawnień za dany rok obrotowy jednostki mogą dokonać transakcji odwrotnej (odkupić) wcześniej otrzymane darmowe uprawnienia - nie wyklucza się że transakcje te przeprowadzone zostaną w celu chwilowego pozyskania wolnych środków obrotowych,


2. ponieważ istnieje możliwość umorzenia części emisji jednostkami ERU czy CER -prowadzący instalacje mogą sprzedać część darmowych uprawnień i na ich miejsce dokonać zakupu tańszych CER czy ERU zarabiając na różnicy ceny i/lub kursie waluty,


3. prowadzący instalacje, dysponujący darmowymi EUA, mogą je oddać w odpłatne zarządzanie innym podmiotom,


4. podmioty mogą nabywać EUA, CER czy ERU w celu pokrycia dodatkowej (dokładnie znanej) wielkości emisji a także w celach inwestycyjnych (licząc na zmiany cen czy kursów walut),


5. nabyte odpłatnie EUA, CER czy ERU mogą być wykorzystane do umorzenia w następnych latach (2010,2011 czy 2012), i wreszcie


6. przyznane na dany rok obrotowy uprawnienia oraz zakupione EUA, CER czy ERU ulegają umorzeniu w liczbie odpowiadającej rzeczywistej wielkości emisji CO2”.

 

Spółka uzasadniała, iż jednorazowy zakup w trakcie roku podatkowego całego planowanego wolumenu uprawnień nie może zostać uznany za koszt podatkowy ponieważ wydatek dotyczy kilku lat podatkowych. Spółka zaznaczyła we wniosku, iż nie zgadza się ze stanowiskiem określającym moment uznania wydatku na nabycie uprawnień do emisji za koszt podatkowy z chwilą ich nabycia. Zdaniem spółki, wydatek na jednorazowe nabycie uprawnień pokrywające niedobór z kilku lat okresu rozliczeniowego uznawany powinien być sukcesywnie, w miarę pokrywania rzeczywistego niedoboru.

 

Także jednak i w tej sprawie Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach uznał, iż wydatki poniesione na nabycie uprawnień do emisji należy uznać za koszty pośrednie. Uzasadniając (dość lakonicznie) to stanowisko wskazał, iż stanowią one koszty funkcjonowania spółki, których poniesienie jest związane z prowadzeniem działalności. Wg organu podatkowego „posiadanie uprawnień do emisji dwutlenku węgla jest bowiem warunkiem prawidłowego funkcjonowania spółki”.